Angelique en Rachel Werken met zorgtechnologie bij TSN

Binnen zorg wordt van oudsher al veel gebruik gemaakt van hulpmiddelen: mitella’s, krukken, pillensplitters of steunkoushulpen. De acceptatie van de middelen is geen issue. Dat is nog wel eens anders als de hulpmiddelen een stekker of batterij hebben, en daarom in de categorie ‘zorgtechnologie’ vallen. TSN gelooft in de inzet van digitale hulpmiddelen als ondersteuning van zorg, en daarom investeren we in de inzet ervan. Een van de manieren  om de acceptatie en inzet van de middelen te vergroten, is het inzetten van interne zorgtechnologie ambassadeurs. In dit artikel laten we twee van deze TSN collega’s aan het woord. 

Angelique Dijk, Regisserend Wijkverpleegkundige, team Weijert Noord
Angelique is juni 2021 gestart bij TSN, en eigenlijk direct van slag gegaan met de inzet van digitale zorghulpmiddelen: “Ik solliciteerde op een dubbelfunctie namelijk als RWV’er én als zorgtechnologie ambassadeur. Ik vond dat een mooie combinatie: ik houd van innovatie in het vak, en ik houd ervan om met het implementeren van die innovaties bezig te zijn. Bij mijn team werden de middelen nog niet of nauwelijks ingezet. Er was nog weinig bekend over de mogelijkheden en de voordelen ervan. Ik ben toen direct voortvarend aan de slag gegaan en heb bij zes cliënten de slimme medicijndispenser Medido ingezet. Niet direct als vervanging, de reguliere zorg heb ik eerst naast laten lopen. Dus aan de zorgmomenten zelf werd nog niets veranderd. Dit duurde niet lang, want dan kwam mijn collega bij de cliënt, en dan was de medicatie al gepakt. Dan hadden zowel cliënt als collega iets van: ‘wat doe jij / ik hier nog?’.  De gezamenlijke beslissing om bij deze cliënten met medicatie-uitgifte te stoppen was toen snel genomen. Er is daardoor veel positiviteit over de Medido ontstaan. Het aantal zorgmomenten bij deze cliënten werden minder, waardoor zij meer vrijheid terugkregen, en voordeel voor ons was dat er meer ruimte kwam voor nieuwe cliënten.” 

Medicatie = Medido
“Bij nieuwe cliënten met een indicatie voor medicatie aanreiken, doen we het nu andersom: je moet uitleggen waarom je de Medido niet inzet. Samen met een collega-ambassadeur heb ik een stroomschema ontwikkeld, zodat je zorgvuldig tot een afweging komt.  Bij nieuwe cliënten is de weerstand sowieso vaak minder, omdat er dan nog geen gewoonte 
is ontstaan. Bij familie is soms nog wel ongemak: nu komen jullie niet bij vader of moeder. We bespreken dan vooral met hen wat makkelijker wordt in plaats van wat wegvalt. Het is natuurlijk altijd een inbreuk op de thuissituatie als we, al is het nog zo kort, binnenkomen om de medicijnen uit te delen. En vaak zijn ze al snel erg verbaasd over hoe goed vader of moeder het doet. “

Naast de Medido hebben we natuurlijk nog meer digitale mogelijkheden. We innoveren steeds. Zo hebben we een pilot gedraaid met beeldzorgbellen bij een mevrouw met beginnende dementieklachten. Dit is uiteindelijk niet volledig ingezet, omdat mevrouw juist heel zenuwachtig ervan werd in plaats van dat het haar rust gaf. Dat was jammer, maar daar leren we ook weer van voor de inzet bij andere cliënten. Ik kijk na zo’n traject dan direct na de tijd naar de zaken die we beter kunnen doen of wat we anders aan kunnen pakken. De cliënt moet er wel opgewekt van worden, anders werkt het niet.”

Beginnen bij de verwijzer
“Ik ben ervan overtuigd dat de inzet van de middelen veel eerder kan beginnen, bij de huisarts of bij de specialist in het ziekenhuis. En dit hoeven echt niet altijd digitale hulpmiddelen te zijn, het begint bijvoorbeeld al met een verwijzing na een staaroperatie. Er moet dan vier keer per dag gedruppeld worden, en de arts zegt dan: ‘dat komt de thuiszorg doen’. Wij komen vervolgens als eerste met de druppelbril aanzetten en leren mensen direct zelfredzaam te zijn. Hoe we dit sneller kunnen laten verlopen, daar wordt mijns inziens nog niet voldoende over nagedacht. Het is ook lastig, want als de dokter zegt: ‘Als u het niet zelf kunt, dan moet de thuiszorg komen’, kost het ons extra moeite om de cliënt en zijn familie te overtuigen dat ze het voor een groot gedeelte zelf kunnen en dat wij niet altijd nodig zijn.”

“Mensen zijn weleens bang dat ons mensenwerk wordt vervangen door technologie. Dat is niet waar. Het vergemakkelijkt wel standaardsituaties en het geeft de mensen thuis een grote mate van eigen regie. En helaas worden de zorgvragen steeds complexer, en kost ons die zorg ook meer tijd. De inzet van de zorgtechnologie-middelen geeft ons juist meer ruimte in de routes om deze hulpvragen te ondersteunen. 

Rachel Reitzema- Winkel, Regisserend Wijkverpleegkundige team Loppersum
Rachel werkt vanaf 2015 bij TSN. 

Het leukste van mijn werk vind ik de afwisseling, het nauwe contact met cliënten, huisartsen en familie. Je doet iets met elkaar, om zo goed mogelijk zorg te leveren in de keten van cliënt. Dat is voor mij tegelijk ook het belangrijkste in het werk: helpen om mensen zoveel mogelijk veilig thuis te laten wonen, en hun kwaliteit van leven te bevorderen. De inzet van zorgtechnologiemiddelen ondersteunt daar geweldig bij.

“Ik zag een interne oproep voor zorgtechnologie ambassadeurs. Dat zag ik echt als een kans die ik moest pakken. Het is een nieuwe uitdaging en ik kan me verdiepen om die kwaliteit van zorg en leven te bevorderen.  Ik zie mezelf vooral als coach als het gaat om de zorgtechnologie. Het draait om kennis verbreden en motivatie vergroten. Zowel collega’s als cliënten moeten toch vaak de drempel over van ‘een machine neemt het werk over’. Dan kan ik wel zeggen dat het niet zo is, maar dat geloven ze pas als ze meer kennis hebben over wat de mogelijkheden zijn en vooral wat de redenen van inzet en wat de voordelen zijn. Dan hoor je vaak: het is een mooi hulpmiddel.” 

“Bij medicatie uitgifte heb je het al snel over drie of vier momenten op een dag dat wij langs moeten komen. Dat zijn veel dagdelen waarop een vreemd iemand in je huis loopt. De introductie van de Medido in het team heb ik laagdrempelig ingezet. Uiteindelijk is het gewoon het doen. Binnen een heel korte tijd is dan vaak de reactie: ‘Oh, werkt dat zo, dan weet ik nog wel een cliënt waar ik dit in kan zetten’. Het is ook vooral het durven inzetten. Het is zien en ervaren. Daarom vind ik het ook zo belangrijk om succesverhalen te delen met buurteams en van elkaar kennis op te doen.”

Sneeuwbaleffect
“We gaan steeds meer werken vanuit het principe om eerst hulpmiddelen in te zetten, tenzij het niet anders kan. Vanzelfsprekend bepaal je altijd eerst het doel, en dan kijk je wat daarbij past. Er is veel informatie en daarbij hoort ook het managen van verwachtingen bij cliënt en familie. Wat ik daarbij fijn vind, is dat een cliënt een middel vaak eerst kan proberen voordat tot aanschaf wordt overgegaan. Zo kan hij of zij eerst zelf ervaren hoe het werkt. Ook familie en mijn collega’s worden dan enthousiast, het is een sneeuwbaleffect.” 

“Zorgvuldigheid is belangrijk, soms moet je eerst even de tijd nemen. Bijvoorbeeld bij een cliënt waar we beeldzorg inzetten. De eerste stap is helpen bekwaam te worden. We beginnen met kleine stapjes: bijvoorbeeld eerst videobellen in de gang, dan in de slaapkamer, en dit dan langzaam af te bouwen naar buiten, dan sta ik op de parkeerplaats te bellen bijvoorbeeld. Als mensen het begrijpen, gaat het werken. Bij beeld-zorg is soms het argument: ‘Dan zie ik jullie bijna niet meer’. Maar dan leg ik altijd uit dat er is ook veel indirecte tijd is: aanrijden, dossier openen en bijwerken; uiteindelijk zijn we vijf minuten binnen. Nu heb je ons 10 minuten aan de lijn, er is bij videobellen juist meer aandacht in deze gevallen. En het vervangt natuurlijk niet altijd alles. 
“Een ander voorbeeld is bij een mevrouw waar bekendheid is met dementie in de familie, maar mevrouw heeft zelf nog geen diagnose. Ze is er bang voor en wil er niet over praten. Ze wil ook dingen zelf blijven doen. We hebben toen de medicatie niet van haar overgenomen, we hebben daar de medicijndispenser Medido ingezet. Als ik haar nu hoor praten…ze is zo zelfstandig geworden, ze heeft op haar eigen manier de regie terug. En toch komen we sowieso ook nog twee keer in de week om te douchen, want daar ontlasten we ook de partner mee. Het is echt ondersteunend, en het helpt echt om de kwaliteit van leven te verbeteren. En daar word ik enthousiast van!